Koń andaluzyjski, czyli PRE: wzrost, maść, papiery i ceny

Czy koń andaluzyjski i PRE to ta sama rasa?

Koń andaluzyjski i PRE to ta sama rasa. W Hiszpanii ma ona jedną oficjalną nazwę: Pura Raza Española, czyli „czysta rasa hiszpańska”, w skrócie PRE. Katalog ras ministerstwa rolnictwa Hiszpanii radzi nie używać nazw „caballo andaluz” ani „ibérico”, bo nie odpowiadają żadnej rasie. W polskich ogłoszeniach nazwy „koń andaluzyjski” i „PRE” występują obok siebie, ale w dokumentach liczy się PRE. Do tej samej rasy katalog zalicza odmianę kartuską (Cartujana).

O tym, czy koń jest PRE, decyduje wpis do księgi Libro Genealógico del PRE. Prowadzi ją ANCCE, hiszpański związek hodowców tej rasy. Według ministerstwa rolnictwa Hiszpanii księga PRE jest jedynym wydawcą dokumentów identyfikacyjnych koni tej rasy na całym świecie. Według tego samego komunikatu w 2024 r. rasa liczyła ponad 280 tys. koni, w tym ponad 76 tys. poza Hiszpanią, i była hodowana w 72 krajach.

Ile wzrostu ma koń andaluzyjski?

Wzrost konia andaluzyjskiego opisuje program hodowlany PRE zatwierdzony przez ministerstwo rolnictwa Hiszpanii 15 czerwca 2020 r. (pkt II.1). Program podaje zakres, w którym wzrost zwykle się mieści, oraz dwa progi: dyskwalifikacji i obniżenia oceny.

Wzrost to wysokość w kłębie. Źrebięta trafiają do rejestru urodzeń księgi PRE. Koń w wieku od 3 lat przechodzi ocenę i dopiero wtedy może trafić do rejestru koni zakwalifikowanych do rozrodu. Wada dyskwalifikująca zamyka koniowi drogę do tego rejestru. Źródło: program hodowlany PRE, s. 6–11.

W internecie krążą też progi 1,50 m i 1,55 m z hiszpańskiego rozporządzenia z 2002 r., które jest już uchylone. Jeśli ministerstwo zatwierdzi nową wersję programu, progi z tabeli mogą się zmienić. Przy koniu do hodowli sprawdź aktualny program na stronie księgi PRE. Gdzie jest kłąb i jak mierzy się wzrost, pokazujemy we wpisie o budowie konia.

Jakiej maści jest koń andaluzyjski, jaki ma charakter i do czego służy?

Program hodowlany PRE wskazuje jako dominujące maści koni tej rasy siwą i gniadą. Duże białe odmiany na głowie, nogach i tułowiu oraz oczy różnego koloru są wadami dyskwalifikującymi przy ocenie do rozrodu. Program wymienia też czerniaki, ale wśród wad obniżających ocenę, a nie dyskwalifikujących.

Według programu rasa służy przede wszystkim pod siodło. Używa się jej do ujeżdżenia klasycznego i wysokiej szkoły, do doma vaquera, czyli ujeżdżenia w stylu pasterzy bydła, do zaprzęgu i do pracy z bydłem. Cele hodowlane stawiają na ujeżdżenie klasyczne i na zdrowe konie bez wad dziedzicznych.

Temperament PRE program opisuje jako żywy, szlachetny, łagodny i zrównoważony, z dużą łatwością uczenia się. Ten opis temperamentu pochodzi z programu hodowlanego i nie przesądza o charakterze konkretnego konia. Przed zakupem zobacz konkretnego konia pod jeźdźcem.

Ile koni PRE jest w Polsce?

Według szacunku z 2016 r. w Polsce było około 70 koni PRE zarejestrowanych w hiszpańskiej księdze ANCCE. Szacunek opisuje artykuł w „Przeglądzie Hodowlanym”.

Polska nie ma też organizacji współpracującej z księgą PRE: na liście organizacji współpracujących z księgą PRE nie ma żadnej organizacji z Polski.

Ile kosztuje koń andaluzyjski?

Ceny koni andaluzyjskich (PRE) w ogłoszeniach z października 2026 r. wynosiły od 16 000 zł do 50 000 zł, przy medianie 35 000 zł. Mediana ceny źrebiąt poniżej roku wynosiła 30 000 zł, a starszych koni 35 000 zł.

Kwoty pochodzą z 11 ogłoszeń w serwisie OLX o koniach opisanych jako PRE, z paszportem ANCCE albo pełnym pochodzeniem w opisie. Próba obejmuje 4 ogłoszenia o źrebiętach i 7 ogłoszeń o starszych koniach. Do próby nie weszły krzyżówki, na przykład z tinkerem i gypsy cobem. Próba obejmuje też 5 ogłoszeń z jednej miejscowości, a bez tych ogłoszeń mediana wynosi 35 500 zł. Kwoty to ceny ofertowe z małej próby, a nie średnia rynkowa.

Do ceny konia doliczasz utrzymanie. Rok pensjonatu kosztuje około 17 400 zł według mediany z 18 cenników stajni. Do kosztu pensjonatu dochodzą kowal i weterynarz, o których piszemy we wpisie ile kosztuje koń.

Co sprawdzić w dokumentach konia PRE przed zakupem?

Przed zakupem konia andaluzyjskiego sprawdź w dokumentach:

• Paszport wydany przez księgę PRE (ANCCE) i wpis konia do księgi.
• Wpis obojga rodziców do księgi PRE. Ogłoszenie „andaluz” bez paszportu ANCCE może dotyczyć krzyżówki.
• Przy koniu do hodowli: czy w wieku od 3 lat przeszedł ocenę i trafił do rejestru koni zakwalifikowanych do rozrodu.

Inne rasy opisujemy w dziale Konie i rasy, np. haflingera, którego w Polsce wpisuje się do księgi kuców, i konia arabskiego z księgą prowadzoną w Polsce. Ile lat żyją konie i jak przeliczyć ich wiek na ludzki, piszemy we wpisie ile żyje koń.

Zanim zapłacisz za „andaluza”, poproś o paszport ANCCE i sprawdź, czy koń jest wpisany do księgi PRE.

Najczęstsze pytania